«Ανδρέας Παπανδρέου, ο αμφιλεγόμενος…» – ΗΧΩλόγιο

Πριν από λίγες μέρες, αγαπημένοι μου, συγκεκριμένα στις 5 Φεβρουαρίου, συμπληρώθηκε ένας αιώνας από τη γέννηση του Ανδρέα Παπανδρέου. Η γενέθλια αυτή επέτειος βρίσκει τη χώρα σε ένα μεταίχμιο.

Το ΠΑΣΟΚ, το κόμμα που ίδρυσε, είναι στη χειρότερη στιγμή του. Ένα άλλο κόμμα, ο ΣΥΡΙΖΑ, έχει «κλέψει» τους ψηφοφόρους του και μάλιστα «προπονείται» σκληρά για να αλώσει οριστικά τον χώρο στον οποίο εκείνος κυριάρχησε επί δύο δεκαετίες.

Λένε πως όλες οι επέτειοι συνοδεύονται, συνήθως, από αποτιμήσεις. Επειδή, όμως, από τον θάνατό του (23 Ιουνίου 1996) έχουν περάσει μόνο 23 χρόνια, απόσταση πολύ μικρή για να επιχειρήσει κανείς ιστορική αποτίμηση ολοκληρωμένη, θα προσπαθήσω να κάνω μια, ας την πω, “μη ιστορική” αποτίμηση, πέρα από αγιογραφίες ή αναθέματα.

Οι πολλοί και αδυσώπητοι εχθροί του Ανδρέα προβάλουν σαν το πιο αρνητικό του γνώρισμα, τον λαϊκισμό που εξέπεμπε. Έλεγε στον λαό ό,τι ήθελε να ακούσει και πολλά από τα «θα» του έμειναν παροιμιώδη.

Δεν μπορεί κανείς να αρνηθεί πως, παρ’ όλα αυτά, ήταν και εκσυγχρονιστής πολιτικός, στην πράξη. Από την αρχή κιόλας, οι κυβερνήσεις του εκσυγχρόνισαν το απαρχαιωμένο Οικογενειακό Δίκαιο της εποχής (πολιτικός γάμος, ισότητα των φύλων, κατάργηση της μοιχείας).

Βέβαια, σήμερα όλα αυτά φαντάζουν ανόητα και αυτονόητα, αλλά πρέπει να σας θυμίσω πως μιλάμε για την Ελλάδα της δεκαετίας του 1980. Και τότε δεν ήταν. Στη δεύτερη φάση της διακυβέρνησής του, μετά το 1993, ήρθε ο νόμος 2190 ή «νόμος Πεπονή», ένας νόμος-τομή που καθιέρωσε αντικειμενικό σύστημα προσλήψεων στο Δημόσιο. Πήρε το όνομά του από το όνομα του υπουργού που τον εισηγήθηκε και κανείς από τότε δεν έχει τολμήσει να τον καταργήσει.

Ο Ανδρέας Παπανδρέου, αγαπημένοι μου, διακρινόταν από δύο αδρά πολιτικά χαρακτηριστικά: Ήταν κρατιστής. Οι κυβερνήσεις του διόγκωσαν το κράτος και κρατικοποίησαν πολλές ιδιωτικές επιχειρήσεις.

Όμως, μη γελιέστε, δεν ήταν εκείνος που ανακάλυψε την πυρίτιδα. Ο κρατισμός ήταν το βασικό χαρακτηριστικό όλων των πολιτικών δυνάμεων της εποχής. Και το αντίπαλο κόμμα της Δεξιάς ήταν κρατικιστικό. Μάλιστα, ο Κωνσταντίνος Καραμανλής, ο έτερος μεγάλος πολιτικός της Μεταπολίτευσης, ήταν εκείνος που κρατικοποίησε εμβληματικές επιχειρήσεις της εποχής, όπως την Ολυμπιακή Αεροπορία, την Εμπορική Τράπεζα κ.α. Πολλές βέβαια από τις επιχειρήσεις που κρατικοποιήθηκαν ήταν ή παρατημένες ή χρεοκοπημένες.

Ο Ανδρέας, αγαπημένοι μου, έδωσε πλήθος υποσχέσεων. Τα «θα» του έχουν γράψει ιστορία. Όμως, παρά την αρνητική φόρτιση που κουβαλούν, πρέπει να αναγνωρίσουμε ότι πάρα πολλά από αυτά έγιναν πράξη, ιδίως εκείνα που αφορούσαν στην οικονομική και κοινωνική ζωή των Ελλήνων.

Εντάξει! Ο ίδιος είχε την ευελιξία να εγκαταλείψει όλα εκείνα τα «θα» τα οποία έκρινε ότι θα έβλαπταν τη χώρα: Για παράδειγμα, δεν την έβγαλε από το ΝΑΤΟ και την ΕΟΚ και την προετοίμασε για την ένταξη στο κοινό ευρωπαϊκό νόμισμα, την οποία ολοκλήρωσε ο διάδοχός του, Κώστας Σημίτης.

Ο Ανδρέας Παπανδρέου λατρεύτηκε και μισήθηκε όσο κανένας άλλος πολιτικός στη μεταπολεμική Ελλάδα. Εκατομμύρια Έλληνες έχουν ταυτίσει τη διακυβέρνησή του με το μεγάλο άλμα ευημερίας των κατώτερων και μεσαίων κοινωνικών στρωμάτων, ενώ άλλα τόσα εκατομμύρια τον θεωρούν «καταστροφέα» της ελληνικής οικονομίας.

Ιδιαίτερα στα τελευταία δέκα χρόνια της οικονομικής κρίσης, λοιπόν, τίθεται ένα ερώτημα. Κατά πόσο είναι μεγάλο το μερίδιο ευθύνης της διακυβέρνησης του Ανδρέα Παπανδρέου γι’ αυτήν;

Είναι γεγονός ότι στη δεκαετία του ’80 το ελληνικό χρέος διογκώθηκε. Η Ελλάδα, όμως, από τότε που έγινε ανεξάρτητο κράτος, είχε πάντα υψηλό χρέος. Ζούσε πάντα με δανεικά. Το να αποδώσει κανείς την κρίση που ξέσπασε το 2009 σχεδόν τρεις δεκαετίες πίσω θα ήταν το λιγότερο υπερβολή. Πόσο μάλλον που δεν έχουν διερευνηθεί ακόμα οι ευθύνες των πιο κοντινών διαχειριστών, από τη δεκαετία του 2000 και μετά, οι οποίες είναι σίγουρα μεγαλύτερες.

Ένα είναι αδιαμφισβήτητο: Η Ελλάδα της Μεταπολίτευσης σημαδεύτηκε ανεξίτηλα από τον Ανδρέα Παπανδρέου, για έναν απλό λόγο: οι κυβερνήσεις του έβγαλαν από την πολιτική, οικονομική, και κοινωνική απομόνωση το άλλο μισό του ελληνικού λαού.

Μέχρι τότε, αγαπημένοι μου, ως γνωστόν, το ελληνικό κράτος ήταν μονοκομματικό, με την πολύχρονη κυριαρχία της μιας παράταξης. Ο Ανδρέας έβαλε οριστικά στο παιχνίδι και την άλλη. Και αυτό συνέβαλε αποφασιστικά στην καθιέρωση της πολιτικής κανονικότητας.

Ας μην ξεχνάμε τη σημαντική απόφαση της αναγνώρισης της Ενιαίας Εθνικής Αντίστασης 1941-1944, την οποία είχε ξεκινήσει ο Καραμανλής λίγα χρόνια πριν, με την πολιτική νομιμοποίηση του ΚΚΕ.

Το μεγαλύτερο, όμως, επίτευγμα των κυβερνήσεων του Ανδρέα, αγαπημένοι μου, ήταν ότι έβγαλαν από την οικονομική καχεξία και την κοινωνική αφάνεια μεγάλα στρώματα του πληθυσμού. Παρά τις κάποιες υπερβολές που έγιναν, δεν είναι καθόλου υπερβολή ότι οι φτωχοί έως τότε Έλληνες «είδαν Θεού πρόσωπο».

Ο ίδιος κάλλιστα μπορεί να χαρακτηριστεί ως ο «θεός» της άλλης μισής Ελλάδας, ο «θεός» του μισού ελληνικού λαού, που μέχρι τότε ήταν στο περιθώριο, ως «κατώτερος».

Τι είναι ο ηγέτης, αγαπημένοι μου; Σύμφωνα με μια ρήση του Ναπολέοντα, «ο ηγέτης είναι έμπορος ελπίδων». Πέραν πάσης αμφιβολίας, ο Ανδρέας Παπανδρέου ήταν σίγουρα ένας τέτοιος έμπορος. Και τις πουλούσε μάλιστα και πολύ καλά!

Όμως, πολλές από τις ελπίδες που πούλησε δεν ήταν φρούδες, γιατί τις έκανε πράξη. Και αυτό είναι κάτι που σίγουρα τον φέρνει απέναντι από όσους μετέπειτα -και μέχρι σήμερα- επιχειρούν να τον αντιγράψουν. Διότι, αν η λαϊκή ρήση λέει πως «Ελπίδα είναι η συνήθως αναβαλλόμενη απογοήτευση», εκείνος κατάφερε να τη διαψεύσει!

Με αγάπη εύα


Βαθμολόγησε την ΗΧΩ:


Συνολική βαθμολογία:

4.5
4,5 rating
4.5 από 5 αστέρια (βασισμένο σε 384 αξιολογήσεις)
Τέλειο84%
Πολύ καλό4%
Μέτριο2%
Φτωχό1%
Απαίσιο9%

Terra Greca - Μεταποίηση Αγροτικών Προϊόντων - Φλώρινα

Μια σκέψη σχετικά μέ το “«Ανδρέας Παπανδρέου, ο αμφιλεγόμενος…» – ΗΧΩλόγιο

  • 04/03/2019, 09:42
    Permalink

    από το βιβλίο μου: https://docs.google.com/document/d/1_ujIzfvRr1A2a8TV9EgQ8nUZna3TuNJe2h8aFuYx8tY/edit?usp=sharing
    ΜΑΖΙ ΤΑ ΦΑΓΑΜΕ
    Ακόμη δεν κατάλαβαν οι περισσότεροι ότι: ΤΟ ΧΡΗΜΑ ΤΟ ΚΟΒΕΙ Η ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΤΡΑΠΕΖΑ ΚΑΙ ΤΟ ΜΟΙΡΑΖΕΙ ΟΠΟΥ, ΟΠΩΣ ΚΑΙ ΟΠΟΤΕ ΘΕΛΕΙ. ΤΟ ΜΟΙΡΑΖΕΙ ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ, ΣΤΑ ΚΟΜΜΑΤΑ ΚΑΙ ΣΤΟΥΣ ΙΔΙΩΤΕΣ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΑ ΣΧΕΔΙΑ ΤΗΣ, ΤΑ ΣΥΜΦΕΡΟΝΤΑ ΤΗΣ, ΤΙΣ ΕΠΙΔΙΩΞΕΙΣ ΤΗΣ.
    Στην περίπτωσι της Ελλάδας έπρεπε να λαδώση το έντερο του Έλληνα, να φύγη από το χωριό, να μάθη πως ζουν στην πόλη (εργάτες, υπάλληλοι), να σταματουν να γεννουν, να μάθουν να χρεώνονται και μετά, αφου «καταλάβουν» πως δουλεύει το σύστημα, ΘΑ ΕΡΧΟΝΤΑΝ ΚΑΙ ΘΑ ΤΑ ΖΗΤΟΥΣΑΝ ΠΙΣΩ.
    Αλλά και πάλι, ο σκοπός τους δεν ειναι να πάρουν πίσω τα δανεικά, αφου όλα τα χρήματα δικά τους ειναι, αλλά να μας βάλουν στο παιχνίδι τους, στην παγκοσμιοποίησι και αυτό, πάλι, δεν ειναι από μόνο του κάτι κακό…
    ΕΠΟΜΕΝΩΣ, ΣΩΣΤΟ ΕΙΝΑΙ ΤΟ «ΜΑΖΙ ΤΑ ΦΑΓΑΜΕ». ΟΙ ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙ ΔΙΟΡΙΣΜΟΙ ΕΙΧΑΝ ΩΣ ΣΚΟΠΟ ΝΑ ΠΑΡΟΥΝ ΤΟΝ ΕΛΛΗΝΑ ΑΠΟ ΤΟ ΧΩΡΙΟ ΚΑΙ ΝΑ ΤΟΝ ΠΑΝΕ ΣΤΗΝ ΠΟΛΙ. Σ΄ΑΥΤΟΥΣ ΔΕΝ ΗΤΑΝ ΜΕΓΑΛΟ ΤΟ ΕΞΟΔΟ. ΜΕΧΡΙ ΣΗΜΕΡΑ ΤΟΥΣ ΤΑ ΔΩΣΑΜΕ ΠΙΣΩ ΚΑΙ ΜΕ ΤΟ ΠΑΡΑΠΑΝΩ. Το καλό της υπόθεσης ειναι ότι η μετάβασί μας από το χωριό στην πόλι έγινε με ειρηνικό τρόπο. Σε άλλα κράτη γίνεται με τις βόμβες.

    “WE SPENT THE MONEY TOGETHER”
    Most people still [did]have not [understand]comprehend that: THE BANKS OF THE WORLD ISSUE MONEY AND DISTRIBUTE IT TO WHOEVER THEY WANT, WHENEVER THEY WANT. They distribute[s] to states, the parties and to private individuals according to their [bank’s] plans, interests and aspirations.
    In the case of Greece, it was necessary to give them enough stimulation, to leave the village, to learn how to live in the city (workers, employees), to stop [giving birth]reproducing, to learn how to be in debt and then to «understand» how the system works , AND [THEN]AT THE END THEY WOULD REQUEST THE ALL MONEY BACK.
    But again, their purpose is not to get back the loans, because all the money is theirs, but to [put]engage us in their game, [in] the globalization, [and this,]which again, is not in itself something bad …
    After all, the saying “Together we spent the money”(“MAZI TA FAGAME”) is right. THE PENSIONS AND THE APPOINTMENTS WERE INTENDED TO TAKE THE GREEK PEOPLE FROM THEIR VILLAGES AND MOVE THEM TO THE [CITIES]URBAN CENTRES. For the banks the cost of this transformation was not an issue. We paid the cost already, in excess. The only good thing about this migration from the villages to the city is that it took place peacefully. In other countries the same thing happens with wars.

    Σχολιάστε

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Scroll Up