Δημοσθένης Θεοχαρίδης μία εμβληματική φυσιογνωμία του Νομού Φλωρίνης (του Ηλία Χασιώτη)

Γράφει: Ο Ηλίας Χασιώτης, ιστορικός ερευνητής Δυτικής Μακεδονίας

Ο Δημοσθένης Θεοχαρίδης, προικισμένος με πνευματική διαύγεια ως τα 104 του χρόνια, απεβίωσε την Τετάρτη 20 Φεβρουαρίου 2019. Ο Δήμος όπως τον προσφωνούσαν όλοι, δεν ήταν απλά ένας επί σειράν ετών εκπρόσωπος των Φλωρινιωτών στον Ελληνικό Κοινοβούλιο, καθώς η συμβολή του σε κρίσιμα πολιτικά γεγονότα από το 1941, όχι μόνο της περιοχής μας, αλλά και τη χώρας, τον κατατάσσει στις κορυφαίες πιλοτικές προσωπικότητες που ανέδειξε ο νομός μας.

Εξελέγη οκτώ φορές βουλευτής Φλωρίνης, πρώτη φορά, το 1951, με την Ε.Π.Ε.Κ. του Νικόλαου Πλαστήρα, καθώς και το 1952 και 1956. Άλλες τρείς φορές με την Ένωση Κέντρου, του Γεώργιου Παπανδρέου, 1961, 1963 και 1964. Μετά από πρόσκληση του ιδρυτού της Ε.Ρ.Ε. Κωνσταντίνου Καραμανλή, διατελεί την περίοδο 1979-1981, Γενικός Γραμματέας στο Υπουργείο Μακεδονίας Θράκης και εκλέγεται βουλευτής Φλωρίνης, με τη Νέα Δημοκρατία, το 1981 και 1985, ολοκληρώνοντας ένα μεγάλο κύκλο ανιδιοτελούς προσφοράς στην πατρίδα και τα κοινά.

Με διαυγή σκέψη, οξεία αντίληψη, ανοξείδωτη μνήμη και προπαντός υψηλό ήθος, συνέβαλε καθοριστικά στην επίλυση προβλημάτων ζωτικής σημασίας για τον νομό. Αυτή η πολιτική διαδρομή, πτυχές της οποίας θα αναδειχθούν παρακάτω κατά χρονολογική σειρά, διανθίζεται με γεγονότα πολυποίκιλης κοινωνικής προσφοράς.

ΠΡΩΤΟΝ, κατά τη διάρκεια της Εθνικής Αντίστασης (1941-1944), ο Δήμος εκπροσωπούσε το Αγροτικό Κόμμα στα πλαίσια του ΕΑΜ Φλώρινας (1). Τότε πέτυχε να αποτρέψει ορισμένες ακραίες καταστάσεις (2), κατά τη διάρκεια της ΕΑΜοκρατίας, (από την 1η Νοεμβρίου 1944 , ημέρα αποχώρησης Γερμανών από τη Φλώρινα, ως τις 19 Μαρτίου 1945, ημέρα αποχώρησης των Ανταρτών και άφιξης Άγγλων), είχαν συλληφθεί και κρατούντο φυλακισμένοι στο κτίριο της Οικονομικής Εφορίας Αμυνταίου, (όπου σήμερα είναι το κτίριο του ΟΤΕ), σημαίνουσες προσωπικότητες του κοινωνικού ιστού της περιοχής Αμυνταίου. Ήταν οι Στέφανος Χατζής και Εμμανουήλ Δαμουλάκης, φίλοι του γνωστού συγγραφέα και Υπουργού, Γεώργιου Μόδη. Καθώς και οι Χρήστος Βερικούκης, Ιωάννης Κοτσόπουλος, Ελένη Κοτσοπούλου (3), (;) Κωνσταντινίδης και Αργύρης Χατζής, φίλοι του Μακεδονομάχου βουλευτή, Τσόντου Βάρδα (4).

Ελλόχευε ο φόβος για την τύχη τους πάνω από την πόλη του Αμυνταίου. Όταν ο αείμνηστος Ιάκωβος Γρηγοριάδης, (μπαρμπα-Ιάκωβο τον προσφωνούσαμε), από την Λέβαια, τοποθετήθηκε από το ΕΑΜ Φλώρινας, Φρούραρχος Αμυνταίου, ο Θεοχαρίδης παρενέβη στοχευμένα και απελευθερώθηκαν όλοι! (5) και (6)

Ο φίλος, δάσκαλος και συγγραφέας, Γεώργιος Τολούδης στο βιβλίο του »Ελεβιτς – Λακκια – Λεβαία, Ιστορίες του χωριού μου» , (στις σελίδες 383-386), περιγράφει πως ο Δήμος Θεοχαρίδης , υπολοχαγός στον ΕΛΑΣ 1943-1944, παρενέβη σε λαϊκό δικαστήριο στο χωριό Τριανταφυλλιά και έσωσε τη ζωή του Γιάννη Πασχαλίδη (Ντε-ντε), προέδρου της Λακκιάς κατά την κατοχή.

Αντιθέτως ούτε ο Γεώργιος Σοσίδης , ούτε ο Θεόδωρος Λούστας (7), κατάφεραν να αποτρέψουν, ένα στυγερό έγκλημα του ΕΑΜ Φλώρινας. Την εκτέλεση για άγνωστους λόγους, (καταλήστευση φαρμακείου και περιουσιακών στοιχείων;) τον Αύγουστο – Σεπτέμβριο 1944, του φαρμακοποιού Θεόδωρου Κατσούλη, από την ανεξάρτητη διμοιρία του 28ου Συντάγματος του ΕΛΑΣ (8), (9), (10).

Ο Θεόδωρος Κατσούλης μαζί με τον αδερφό του Μανώλη ιατρό στο επάγγελμα, επι δεκαετίες είχαν προσφέρει ιατρο-φαρμακευτικές υπηρεσίες σε όλη την περιφέρεια Αμυνταίου. Επιπρόσθετα με δικά τους έξοδα , είχαν φέρει νερό για ύδρευση στα χωριά Βαλτόνερα και Λιμνοχώρι. Συγγενής τους ο καθηγητής φαρμακευτικής, Μηνάς Λογοθέτης στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και ο Θεόδωρος Δαρδαβέσης, Κοσμήτωρ στην Ιατρική σχολή του ΑΠΘ. Αν όμως το είχε αντιληφθεί ο Δήμος, ίσως να είχε αποτραπεί το στυγερό έγκλημα.

ΔΕΥΤΕΡΟΝ, αξίζει ιδιαίτερη αναφορά στο γεγονός, πως το 1953, ως βουλευτής ο Θεοχαρίδης, με μια σειρά διπλωματικών χειρισμών προέτρεψε τον τότε Υπουργό Συντονισμού, κ. Σπυρίδων Μαρκεζίνη, να ενεργήσει για την αποξήρανση του βάλτου – Ρουδνικ (λίμνη Χειμαδίτιδα) και αποδόθηκαν 25.000 περίπου στρέμματα, γόνιμης γής στους αγρότες της περιφέρειας Αμυνταίου.

Μας διηγείται ο Δήμος (12): «Την άνοιξη του 1953, στο καφενείο της βουλής διάβαζα στην εφημερίδα, ότι ο Υπουργός Συντονισμού κύριος Μαρκεζίνης , θα μεταβεί στην Πτολεμαΐδα προκειμένου να ληφθεί οριστική απόφαση για την αξιοποίηση των λιγνιτοφόρων κοιτασμάτων. Τότε συνάντησα τον Υπουργό στο κτίριο της βουλής, όπου και του εξέθεσα το θέμα του βάλτου-έλους της Χειμαδίτιδας και τον παρακάλεσα να τον συνοδεύσω στην Πτολεμαΐδα. Ο κύριος Μαρκεζίνης απάντησε, κύριε Θεοχαρίδη, απ΄ αυτήν την στιγμή είστε προσκεκλημένος μου».

Η επόμενη Τετάρτη βρίσκει στο ίδιο κουπέ της αμαξοστοιχίας, καθώς αυτή κατευθύνεται προς το Αμύνταιο, τους Σπύρο Μαρκεζίνη, Γεώργιο Πεσματζόγλου (γενικού γραμματέα υπουργείου συντονισμού), Κοσμά Κοσμά (Υπουργού Μακεδονίας Θράκης), Δημοσθένη Θεοχαρίδη (βουλευτή) και έναν δημοσιογράφο. Τότε ο Υπουργός απευθυνόμενος στον βουλευτή Φλωρίνης, του είπε «Κύριε Θεοχαρίδη θα πρέπει να παραδεχτείτε ότι μόνο εγώ και το Κομουνιστικό κόμμα θα μπορούσαμε, εν μια νυκτί, να υποτιμήσουμε το εθνικό μας νόμισμα και παράλληλα να ενοποιήσουμε την Εθνική Τράπεζα με την Τράπεζα Αθηνών».

Με τον Θεοχαρίδη να του αποκρίνεται: «Αναμφίβολα κύριε Υπουργέ η υποτίμηση θα βοηθήσει τις εξαγωγές της χώρας και τον τουρισμό, όμως θα μου επιτρέψετε να διατηρήσω της επιφυλάξεις μου ως προς την κατάληξη που μπορεί να έχει η ενοποίηση των δύο τραπεζών (πρόγνωση η οποία και επιβεβαιώθηκε, καθώς λίγους μήνες αργότερα, οι δύο τράπεζες αποσχίστηκαν).

Λίγα χιλιόμετρα προτού αφιχθεί η αμαξοστοιχία στον σιδηροδρομικό σταθμό Αμυνταίου, όπου ανέμεναν τον Υπουργό ο Νομάρχης και το Δημοτικό Συμβούλιο, ο Θεοχαρίδης ζήτησε από τον μηχανοδηγό να επιβραδύνει την ταχύτητα του τρένου, όταν αυτό θα διέρχονταν τις στροφές τις Λακκιάς.

Πράγμα και το οποίο και εγένετο, τότε ο κ. Θεοχαρίδης είπε: «Κύριε Υπουργέ τώρα ήρθε η σειρά μου. Όπως βλέπετε μπροστά σας έχουμε μια βαλτώδη – ελώδη έκταση 25.000 στρεμμάτων, που το 1917 οι Γάλλοι προσπάθησαν να αποξηράνουν ανεπιτυχώς. Ο Μαρκεζίνης ευθύς θέλησε να μάθει το μέγεθος της ελώδους έκτασης, με το Θεοχαρίδη να του υποδεικνύει τα χωρία χωριά Λέχοβο και Ασπρόγεια (Στρέμπενο).

Ο Μαρκεζίνης αξιόλογος ιστορικός της εποχής άρχισε να μονολογεί: «Το Στρέμπενο του Καπετάν Βαγγέλη και το Λέχοβο του Ζήση Δημολιού. Η έκταση αυτή είναι Καναδάς». Αμέσως κάλεσε τον δημοσιογράφο και του γνωστοποίησε την πρόθεση του να αναλάβει να ολοκληρώσω του έργου.

Στις 9 Αυγούστου 1953, διαβάζουμε στα πρακτικά της βουλής των Ελλήνων: «Ο κύριος Σπυρίδων Μαρκεζίνης ανακοινώνει, ότι με πρόταση του βουλευτή Δημοσθένη Θεοχαρίδη, εντάσσει στο πρόγραμμα αποξήρανσης το έλος Ρούδνικ (Χειμαδίτιδα), που άρχισαν οι Γάλλοι το 1917. Το πρόγραμμα χρηματοδοτείται εξ΄ ολοκλήρου από την κυβέρνηση Παπάγου.

ΤΡΙΤΟΝ Όταν μετά από πρόσκληση του Γέρου Κων/νου Καραμανλή, ο Θεοχαρίδης ανέλαβε τη θέση του Γενικού Γραμματέα στο υπουργείο Μακεδονίας-Θράκης, επέδειξε προσωπικό ενδιαφέρον για την ολοκλήρωση της κατασκευής της Εθνικής Οδού Φλωρίνης-Αμυνταίου-Μανιακίου-Εδέσσης, η οποία σημειωτέων χαράχθηκε στα ίχνη της Αρχαίας Ρωμαϊκής Εγνατίας Οδού.

Όπως μας διηγήθηκε ο Δήμος (13): «Το έργο είχε κολλήσει εκτός από την έλλειψη επαρκών πιστώσεων και σ’ ένα γεωφυσικό εμπόδιο, την απαιτούμενη μεγάλη Γέφυρα Φαραγγίου (Κελεμέ). Εξασφαλίσαμε πιστώσεις για την ολοκλήρωση του έργου πλην της Γέφυρας. Έπρεπε να γίνει δημοσίευση του διαγωνισμού σε εφημερίδα μεγάλης κυκλοφορίας, οι οποίες όμως το καλοκαίρι εκείνο απείχαν από προκηρύξεις του Δημοσίου.

Για χάρη μας μια μεγάλη εφημερίδα έσπασε την αποχή. Και το σπουδαιότερο, ο εργολάβος με προφορική δέσμευση δική μου και του Υπουργού Δημοσίων Έργων, δέχθηκε να ολοκληρώσει τη Γέφυρα, χωρίς να υπάρχει η συνολική πίστωση. Τελικά επί ημερών μου ολοκληρώθηκε το έργο».

Αξίζει να σημειωθεί ότι η ολοκλήρωση του έργου έβγαλε τη Δυτική Μακεδονία από την απομόνωση, γιατί τότε δεν υπήρχε η Εγνατία Οδός με την σημερινή της μορφή. Φλώρινα, Καστοριά, Πτολεμαΐδα, επικοινωνούσαν οδικά με τη Θεσσαλονίκη μέσω Κέλλης, όπου όμως στο ύψωμα ¨ΚΑΜΗΛΑ¨ τον χειμώνα εύκολα πάγωνε ο δρόμος και σημειώνονταν θανατηφόρα ατυχήματα.

Μάταια επί έτη αρθρογραφούσαν στις εγκυρότερες εφημερίδες Αθηνών και Θεσσαλονίκης οι αείμνηστοι Κων/νος Βερικούκης συμβολαιογράφος και Θέμης Λιάνης (πατέρας του τέως υπουργού). Προσωπικά συγκρατώ μια αγαπημένη έκφραση του κ. Θέμη, «ο φόρος αίματος που καταβάλλουν οι νομοί Φλώρινας και Καστοριάς στον Μολώχ των τρέχουσων λαιμητόμων της Κέλλης κάθε χειμώνα».

Παρενθετικά αναφέρουμε ότι στο ύψωμα ΚΑΜΗΛΑ στην Κέλλη σκοτώθηκε σε φοβερό τροχαίο ατύχημα, Μεγάλη Πέμπτη του 1978, ο Γεώργιος Σωσίδης, μεγάλη μορφή της Αντίστασης 1941-44 στην περιοχή μας (Μαρτυρία στις 20-7-2009 του Κων/νου Τσιτλακίδη γεωπόνου, αυτόπτη μάρτυρα του ατυχήματος).

ΤΕΤΑΡΤΟΝ οφείλουμε να αναφερθούμε επιγραμματικά στα γεγονότα μεγίστης ιστορικής αξίας, του καλοκαιριού του 1965, που πέρασαν στην ιστορία ως Ιουλιανά. Τότε εξωτερικοί οικονομικοί παράγοντες πρόσφεραν στον Δημοσθένη Θεοχαρίδη το ποσό των 150.000-200.000 δολαρίων, (δηλαδή περίπου 3 εκατομμύρια δραχμές-όταν το μέσο διαμέρισμα άξιζε 150-200.000 δρχ-), για να παραιτηθεί από την κυβέρνηση Παπανδρέου, αλλά ο ΔΗΜΟΣ ΔΕΝ ΔΕΧΘΗΚΕ, μένοντας πιστός στον Γέρο της Δημοκρατίας και στους ψηφοφόρους της Ένωσης Κέντρου.

ΠΕΜΠΤΟΝ Το 1980 υπήρχαν σε όλη ην Ελλάδα γεωργοί ακτήμονες, νοίκιαζαν χωράφια, ή ήσαν μισθωτοί αγροτοεργάτες και δεν συνταξιοδοτούνταν. Με μεγάλη κατανόηση από τον τότε πρωθυπουργό κ. Γεώργιο Ράλλη, πρωτοστατούντος του Θεοχαρίδη τροποποιήθηκε ο Νόμος και οι ακτήμονες αγρότες της Ελλάδος συνταξιοδοτήθηκαν.

ΕΚΤΟΝ Σε επίπεδο Νομού Φλώρινας, δεκάδες έργα, αναδασμών, μικρών αρδευτικών δικτύων, ποτίστρες ζώων ιδίως στις ορεινές περιοχές, έργα ανάπλασης, ή εγκατάστασης βοσκοτόπων, έχουν την σφραγίδα ΔΗΜΟΣΘΕΝΗΣ ΘΕΟΧΑΡΙΔΗΣ.

ΕΠΙΛΟΓΟΣ

Φίλε Δήμο, ο Αμερικανός Χέμινγουέη, ρεπόρτερ, συγγραφέας των έργων «Για Ποιον κτυπάει Η Καμπάνα;» και ο «Ο Γέρος και Η Θάλασσα», γράφει ότι ο Άνθρωπος δεν νικιέται ποτέ, απλά πεθαίνει, για να συμπληρώσει η αγία Γραφή στην οποία πιστεύουμε, ότι των Αξίων ανθρώπων ο Θάνατος Πάλι Ζωή Είναι.

Ευχόμενος την εξ ύψους παρηγοριά, στους οικείους σου, και σε σένα, ότι καλύτερο στον άλλο κόσμο, Στον Συμπαντικών Μυστηρίων τα Τεμένη,

Δημοσθένη θα σε θυμόμαστε με αγάπη.

Ηλίας Χασιώτης


Βαθμολόγησε την ΗΧΩ:


Συνολική βαθμολογία:

4.5
4,5 rating
4.5 από 5 αστέρια (βασισμένο σε 384 αξιολογήσεις)
Τέλειο84%
Πολύ καλό4%
Μέτριο2%
Φτωχό1%
Απαίσιο9%

Terra Greca - Μεταποίηση Αγροτικών Προϊόντων - Φλώρινα

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Scroll Up